Opinia ON na temat projektu rozporządzenia MNiSW ws. ogólnych kryteriów oceny programowej

Home / Aktualności / Opinia ON na temat projektu rozporządzenia MNiSW ws. ogólnych kryteriów oceny programowej

Opinia ON na temat projektu rozporządzenia MNiSW ws. ogólnych kryteriów oceny programowej

Publikujemy kolejną z opinii przygotowanych przez Obywateli Nauki w ramach konsultacji pakietu projektów rozporządzeń przesłanych przez MNiSW w lipcu i w sierpniu b.r. Tym razem dotyczy ona kluczowej dla jednostek kwestii kryteriów oceny stosowanych przez PKA (link).

 Opinia ON o rozporządzeniu MNiSW ws. ogólnych kryteriów oceny programowej (PDF)


Opinia Ruchu Społecznego Obywateli Nauki o projekcie rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie ogólnych kryteriów oceny programowej z 25 lipca 2016 r.
  1. Projekt rozporządzenia jest ruchem w dobrą stronę, ponieważ wskazuje kryteria o większym stopniu ogólności niż te, zawarte w obecnie obowiązującym rozporządzeniu, i tym samym zwiększa autonomię PKA, która zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy PKA ma samodzielnie zdefiniować (mamy nadzieję, że w ścisłym dialogu z interesariuszami) szczegółowe kryteria.
  2. Rozporządzenie dotyczy tylko oceny programowej. W ustawie ograniczono oceny jedynie do tego obszaru. Nie wiadomo, z jakich powodów zrezygnowano z oceny instytucjonalnej. Ocena instytucjonalna, na której oparta jest logika ESG 2015 Standards and Guidelines for Quality Assurance in the European Higher Education Area (ESG), realizowana musi być z założeniem, że „jakość” jest pojęciem holistycznym i dlatego powinna dotyczyć całej organizacji, a nie poszczególnych jej procesów. Stąd rezygnacja z oceny instytucjonalnej jest poważnym mankamentem wprowadzanych obecnie zmian.
  3. Projekt rozporządzenia zawiera 9 głównych kryteriów. Z tym, że kryterium nr 1 jest rozbite na 4 podpunkty, a kryterium nr 7 na 2 podpunkty. Daje to w sumie 13 kryteriów. Nadal ta liczba jest większa niż 10 kryteriów wskazanych przez ESG oraz 5 kryteriów zaproponowanych w dokumencie „Rekomendacje Zespołu Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego ds. odbiurokratyzowania procesu kształcenia w szkołach wyższych” (Rekomendacji RGNiSW).
  4. W porównaniu do ESG oraz ww. „Rekomendacji” zostały zbyt uszczegółowione następujące kryteria:
    a. program kształcenia wraz z podpunktami,
    b. standardy kształcenia,
    c. potwierdzanie efektów uczenia się.
  5. Rozporządzenie w porównaniu do „Rekomendacji RGNiSW ds. odbiurokratyzowania” oraz ESG jest mniej logiczne i pozbawione istotnych wątków:
    a. brakuje jasnego wskazania, że programy studiów powinny wynikać ze strategii uczelni i „jakość” jest w ścisłej relacji ze strategią uczelni. Znowu strategia uczelni powinna nawiązywać do ogólnej strategii szkolnictwa wyższego w Polsce (punkt 1.I – Rekomendacji RGNiSW, s. 6; punkt 1 – ESG).
    b. kryteria nie zawierają transparentności/przejrzystości funkcjonowania programów kształcenia (punkt 1.V – Rekomendacji RGNiSW, punkt 8 i 4 – ESG), co powinno stanowić fundament działających projakościowo uczelni.
  6. Pozytywnie należy ocenić wprowadzenie do oceny punktu 9 dotyczącego weryfikacji wsparcia studentów w procesie uczenia się oraz działań projakościowych motywujących studentów do osiągania efektów kształcenia. Wpisuje się to bowiem w całościowy system działań mających na celu podniesienia jakości kształcenia i prowadzenia badań naukowych, a także w działania popularyzatorskie, upowszechniające naukę w szerszym środowisku.
  7. § 1 ust. 1 pkt. b) ogranicza ocenę programową PKA do studiów I i II stopnia oraz jednolitych studiów magisterskich. Nowelizacja ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z 25 czerwca 2016 r. zniosła natomiast ocenę instytucjonalną. W efekcie dwa ważne obszary kształcenia: studia podyplomowe i studia doktoranckie znalazły się poza systemem monitorowania jakości w szkolnictwie wyższym, wróciły tym samym do szarej strefy w nauce i szkolnictwie wyższym. Nie da się zaprzeczyć, że to oceny studiów doktoranckich przeprowadzone przez PKA w ramach oceny instytucjonalnej przyspieszyły dyskusję polskiego środowiska naukowego o celach i jakości studiów doktoranckich. Rezygnacja z opiniowania przez PKA oferty dydaktycznej na 8 poziomie Polskiej Ramy Kwalifikacji zatrzyma tę dyskusję i nie ułatwi walki z patologiami. Decyzja ta dziwi tym bardziej, że studia te w większości finansowane są z budżetu państwa. Inaczej można potraktować studia podyplomowe, które organizowane są w odpowiedzi na potrzeby rynku pracy lub jako odpłatna oferta edukacyjna uczelni wyższych i nie obciążają finansów publicznych. Projektodawca winien jednak uwzględniać również interesy podatników – potencjalnych słuchaczy studiów podyplomowych i ułatwić im ocenę oferty przedstawianej przez uczelnie wyższe. Warto zatem rozważyć, czy projektowane rozporządzenie nie powinno dawać PKA możliwości przeprowadzenia oceny programowej studiów podyplomowych na wniosek samej uczelni.

W związku z powyższym w ocenie opiniujących, zakres zmian rozporządzeniu, pomimo uproszczeniu szeregu obszarów, nadal jest niewystarczający.

Contact Us

We're not around right now. But you can send us an email and we'll get back to you, asap.